Plekbord

jaargang 31, nummer 8, September 2010

   
     

Beste lezers,



We hebben Open Monumentendag achter ons: wat was er veel te doen in de vesting en in andere kernen van onze gemeente! Deze keer hebben we een mooi en langverhaal van John Schellekens. U kunt opnieuw een tentoonstelling bezoeken. Er is straks weer een lezing en we hebben een terugblik op de presentatie van het dubbelnummer.Tot slot treft u ook reacties aan op de foto van Wie Wat Waar. Veel leesplezier,

De redactie

Zoektocht naar een kasteel



“In het Dorp Hedikhuijsen genaamt omtrent het Veringereijnd daer men afgaat na Bokhoven en daer de Dijk zig kromt na Vlijmen, aan den Dijk plag te staan een aadelijk huijs toekomende eertijds eenige Jonkeren toegenaamt Duls:”
Aldus een geschrift van Ds. Th. Groen van 1612 ”Beschrijving det stadt en lande van Heusden.“
Een kasteel of adellijk huis in de polder bij Hedikhuizen?
Reeds in 1973 tot en met 1978 zijn duikers van een duikvereniging uit Den Bosch in de polder op zoek geweest naar de resten van dit kasteel onder leiding van de mede oprichter van onze Heemkundekring Onsenoort de eerwaarde pater Tarcisius van Schijndel tezamen met Drs. W. Knippenberg Provinciaal Archeoloog.
Naar hun mening moest het kasteel gestaan hebben op de plaats waar momenteel de Komwiel ligt. De Komwiel is ontstaan door een grote dijkdoorbraak in 1799 waarbij veel mensen en vee het leven hebben verloren en boerderijen en andere opstallen zijn vernietigd.
Op hun aanwijzingen gingen de duikers zoeken in de modderige bodem en al spoedig vonden ze vele scherven. Heel veel scherven, wat betekende dat er een intensive bewoning was geweest in het verleden?
Deze zoektocht kunt U lezen in de uitgave van MET GANSEN TROU jaargang 28 mei 1978. Onder de kop van: Het kasteel van Hedikhuizen kunt u het uitvoerig en prachtig geschreven verhaal lezen van Dhr . A.L. de Graaff uit Haarsteeg.
Helaas is men er niet in geslaagd om het kasteel te vinden ondanks veel speurwerk. In 1978 werd de zoektocht afgesloten. De vondsten verdwenen in het depot van de Gemeente Heusden, en ieder ging zijn eigen weg.
De jaren zijn vergleden en ikzelf was toen een beginnende sportduiker bij dezelfde vereniging waar deze duikers van afkomstig waren. Heel erg was ik gefascineerd door deze zoektocht omdat ik in Elshout woon en ook mijn duiken ging richten op de Archeologie. Jarenlang ben ik druk doende geweest om de duiksport uit te dragen en ben ik 2e Instructeur geworden bij de Nederlandse Onderwatersport Bond. Ik heb vele kandidaten duiken geleerd.
In 2006 werd ik benaderd door Dhr. Gerard Pelders, Uw welbekende amateur Archeoloog, die bezig was in de oude slotgracht van Onsenoort om oude spullen etc. veilig te gaan stellen die door de eeuwen heen in de slotgracht waren gegooid. Deze slotgracht moest uitgebaggerd worden en dan zouden deze voorwerpen verloren gaan. Hij verzocht mij hem te gaan helpen met zoeken door middel van duikers. Ik heb vanuit onze vereniging Gloria Maris uit Den Bosch een duikteam samengesteld. We zijn enkele jaren zeer actief bezig geweest .Wij zijn nog zeer actief want onze archeologische werkgroep bestaat momenteel uit 16 personen die op de donderdagavond en zaterdagmiddag iedere week druk bezig zijn om een grote collectie samen te stellen van de gevonden voorwerpen.
Een nieuwe uitdaging lonkte. Het eerste waar wij aan dachten was de zoektocht naar het kasteel van Hedikhuizen. De zoektocht van toen heb ik goed bestudeerd en het leek ons een goed plan om dit opnieuw leven in te blazen. Er moesten eerst wel enkele hobbels genomen gaan worden.
Wij legden ons voornemen neer bij ons bestuur van de H.K.K. en die gaf ons groen licht.Omdat de Komwiel gelegen is in het gebied van Staatsbosbeheer, zouden zij ons vergunning moeten verlenen om het terrein te betreden en om in de Komwiel te gaan duiken .Gelukkig heeft een van onze bestuursleden Dhr. Bert van Opzeeland goede contacten bij Staatsbosbeheer en hij slaagde erin om voor ons de vergunning te bemachtigen, wel met enige beperkingen nl. dat wij alleen maar daar mogen komen in de periode van 15 juni tot eind september i.v.m. het broedseizoen en vanwege het opvoeren van de waterstand in de wintermaanden.
Wij hebben contact opgenomen met de Gemeente Heusden om de vondsten uit 1973/1978 aan ons beschikbaar te stellen voor nader onderzoek en aan onze wens werd spoedig gehoor gegeven en deze spullen bevinden zich allen in onze “PLEKHOEK“ op Mariënkroon.
In juni zijn wij begonnen om de plaats te verkennen waar de vorige onderzoekers gestopt waren. Wij gingen intensief duiken en ook nu weer brachten wij veel scherven aan de oppervlakte. Het zag er naar uit dat we niet veel meer zouden kunnen toevoegen. Ik besloot het over een andere boeg te gaan gooien en wel het volgende:
Tijdens een archeologische cursus, gegeven door Anton van der Lee, kwam ik in gesprek met een bijzondere man die mij vertelde dat hij als hobby en specialisme met een wichelroede werkte .Natuurlijk was ik geheel met mijn project bezig en daarom vroeg ik hem of hij ook vast kon stellen of er muurresten in en onder de grond zaten. Hij vertelde mij dat hij dat kon en ik maakte hem nieuwsgierig naar ons project .Ik kreeg zijn telefoonnummer en beloofde contact met hem op te nemen wanneer wij de toestemmingen hadden.
Het is immers zo dat men absoluut geen grond mag beroeren door te boren of te graven om te zoeken naar archeologisch materiaal of er moet een reden voor zijn en dan alleen nog maar in opdracht en toezicht van het bevoegde gezag de Archeologische Dienst. Daar hebben wij ons ten alle tijden strikt aan gehouden.
Onder water in de komwiel mogen wij wel in de modder wroeten om voorwerpen veilig te stellen omdat dit gebied door de overstroming in 1799 dusdanig op zijn kop is gezet dat hier niets meer in situ aanwezig is.
In augustus j.l. een afspraak gemaakt met deze wichelroedeloper bij ons in de Plekhoek. Hij vroeg mij of hij een bevriend echtpaar mee mocht brengen, ook twee ervaren wichelroedelopers, die graag het onderzoek wilden ondersteunen.
Natuurlijk vond ik dat prima, en ze kwamen op een snikhete dag en begonnen op mijn aanwijzingen te zoeken .Na een klein uurtje vertelden ze mij dat de vermoedelijke plaats waar het kasteel gestaan moest hebben dat daar nimmer een kasteel had gestaan. Het enige wat ze ontdekten waren muurresten van een 17e eeuwse boerderij en wat schuurtjes o.i.d. maar geen kasteel.
Ze verlegden hun zoekgebied naar een andere locatie en bleven daar uren zoeken en aantekeningen maken.
Na afloop waren ze zichtbaar vermoeid en geheel onder de indruk. Ze deelden mij mede dat ze eerst de slotgracht hebben gezocht en ook hadden gevonden. Verder vertelden ze mij dat ook het kasteel was gevonden en tevens een kleine kerk of kapel met een bijbehorend kerkhof .Enkele waterputten konden ze aanwijzen. Voor ze weggingen, beloofden ze mij dat ze een tekening zouden maken van het gebied met vele details en dit met mij zouden bespreken.
Na ongeveer veertien dagen maakten ze met mij een afspraak> hun onthullingen sloegen in als een bom.
Ik wist wat en waar ik mijn zoektocht kon voortzetten. Momenteel ben ik zover dat ik, zeer waarschijnlijk weet, waar het kasteel heeft gestaan – hoe het er uit heeft gezien –waar de slotgracht is geweest en ook waar het kerkje heeft gestaan. Mijn laatste zoektocht, op hun aanwijzingen, gaf mij voldoende bewijs om het Bevoegd Gezag te informeren. Ik heb officieel melding gemaakt van een bodemvondst in de vorm van een kasteel. Vele voorwerpen onderstrepen mijn theorie maar of het zo zal zijn dat moet nader onderzoek door de Archeologische Dienst uitwijzen.
Wanneer U dit leest, weet ik waarschijnlijk al veel meer en wil ik U in de hierop volgende uitgave nader informeren.

Tenslotte wil ik graag een oproep doen aan bezitters of woonachtigen van een boerderij die gebouwd is in de periode van 1580 tot ca 1650 uit de gemeente Heusden en dan speciaal Herpt – Hedikhuizen – Haarsteeg. Wilt U eens kijken of de onderste lagen van uw bouwmuren , het z.g. trasraam , grote of afwijkende stenen heeft? Het zou goed mogelijk kunnen zijn dat deze stenen afkomstig zijn van dit door mij gezochte ”kasteel van de Heren van Hedikhuizen “

Vriendelijk verzoek ik U dit aan ons te melden zodat wij dat in ons onderzoek kunnen betrekken.
Bij voorbaat dank.

Wordt vervolgd,

John Schellekens. tel: 06-52346376, email: schellekens.j@home.nl
Gerard Pelders. tel: 06-53814734, email: gerard.pelders@home.nl

Presentatie Dubbelnummer Met Gansen Trou 2010



Ruim 35 genodigden waren afgekomen op de presentatie van het Dubbelnummer (juli-augustus) van “Met Gansen Trou”. De bijeenkomst vond plaats in partycentrum D’n Bork in Nieuwkuijk, de thuishaven van harmonie “De Eendragt van Onsenoort en Nieuwkuijk.
Iedereen werd verwelkomd met een kopje koffie, en de eerste spreker van die middag was Peter Emans, voorzitter van de Harmonie. Hij vertelde een stukje geschiedenis maar haalde daarbij vooral de laatste 50 jaar aan. een gegeven dat iedereen nog in het geheugen ligt. Emans ging er trots op dat zijn vereniging altijd in die periode een bezetting heeft gekend van zo’n 40 tal leden. Hij memoreerde ook dat het voor de toekomst nog een hele klus zal worden om dit getal te handhaven in de moderne tijd van computers, in deze jachtige tijdf. Maar hij sloot zijn rede af met “het 200 jarig bestaan zullen wij zeker nog vieren”. Daarna was het de beurt aan Kees van den Oord die samen met Nico de Bonth uitleg gaf over het ontstane boekwerkje. Daarbij hoorden natuurlijk fraaie dia’s.
De familie De Bonth neemt binnen de harmonie een voorname plaats in, de Nieuwkuijkse Harmonie telt vele familieleden. Kees van den Oord, de samensteller, heeft er weer iets moois van gemaakt, samen met Nico de Bonth, die de foto’s aanleverde en die de familie Houët beschreef, die een belangrijke rol vervulde in de geschiedenis van de Nieuwkuijkse Harmonie. Vader Hein de Bonth haalde herinneringen op vanaf 1947 tot heden. En tenslotte Bert Meijs die door zijn speurwerk nog enkele oude krantenberichten publiceerde.
Het eerste exemplaar werd overhandigd aan wethouder Wim van England, die ook in zijn portefeuille cultuurzaken heeft. Hij memoreerde nog maar een hoe belangrijk een harmonie is in de samenleving. En feliciteerde de makers van het boekwerkje met het mooie resultaat. Al met al weer een leuk boekje om in de kast te hebben.
Met speciale kleurenkaft is dit boekje te koop bij Nico de Bonth, Nieuwkuijksestraat 111, Nieuwkuijk.

Lezing over de Loonse en Drunense duinen



Heemkundekring “Onsenoort” organiseert op donderdag 11 november om 19.30 uur een lezing bij Stichting Mariapoli Mariënkroon op het terrein van Abdij Mariënkroon, Abdijlaan 8 in Nieuwkuijk over de Loonse en Drunense duinen. De lezing wordt gegeven door Piet de Jongh en Harrie Stokwielder uit Waalwijk. Piet is voorzitter van IvN De Waerdman de Langstraat en heeft samen met Harrie een aantal boeken geschreven onder andere over de duinen.
Piet en Harrie gaan in op het ontstaan van de Loonse en Drunense duinen, het huidige beheer en de omvangrijke ingrepen die plaatsvinden. Ook gaan zij in op toekomstige ontwikkelingen, waarin de Europese bescherming als Natura-2000 gebied een belangrijke plaats inneemt. Het verhaal wordt ondersteund door prachtige en unieke foto’s van Harrie. De toegang is gratis, de consumpties zijn voor eigen rekening.

MGT’s gezocht



Ons lid Jan van der Linden is op zoek naar de jaargangen Met Gansen Trou 1951-1968.
Wie kan hem helpen? J van der Linden, tel nr.:0416-375623

Smaak van de 19e eeuw



Het magazine “Smaak van de !9e eeuw dat is uitgeven i.v.m. Open Monumentendag is nog gratis verkrijgbaar bij het Heusdens Bureau voor Toerisme

Duo-Expositie Rudy Beckers en Josien Huijnen bij Stichting Honsoirde.



Gedurende de periode 25 september tot en met zondag 17 oktober a.s. exposeren Rudy Beckers en Josien Huijnen in de sfeervolle tentoonstellingsruimte van de Stichting Honsoirde in de toren op het terrein van Abdij Mariënkroon, Abdijlaan 6 te Nieuwkuijk.
De in België wonende Rudy Beckers toont en aantal fijnschilderwerken van aansprekende nostalgische voorwerpen. Voorwerpen die iets te vertellen hebben.
De in Limburg wonende Josien Huijnen heeft zich gespecialiseerd in portretten en beelden.
De tentoonstelling is in genoemde periode geopend op iedere zaterdag en zondag van 13.00 tot 17.00 uur. Nadere informatie: tel. 073-5115040 (disdag van 09.00 tot 12.00 uur) of
www.honsoirde.nl.

Voor-aankondiging Genealogische dag



In nauwe samenwerking met het Streekarchief Land van Heusden en Altena wil de heemkundekring een genealogische dag organiseren met als thema "Genealogie (stamboomonderzoek) en computer/internet

Noteer de datum vast: zaterdag 6 november
Locatie: Streekarchief Heusden
In het volgende Plekbord krijgt u het volledige programma

Wie, Wat, Waar



We kregen een heel leuke reacties op de klasse foto van vorige maand, van onder andere de leerlingen Andre van der Sanden, Henk Maas en Johan Smits, maar de leukste reactie kwam van de Onderwijzer op de foto. De thans 80 jarige Bert de Wit woonachtig in Best en geboren in Waspik en toenmalig onderwijzer in Drunen wist alle leerlingen te herinneren en schreef de volgende namen op.

Leraar: Meester Hubertus (Bert) de Wit
Achterste rij links: Jurgen Platt – Benny van Noort - Jan Werner – Kees Brok - Crist Smits – Jan v. Loon
Achterste rij rechts: Henk Brok – Paul Vissers – Andre vd Sanden – Johan v. Heeswijk
4e rij: Henkie Maasland - Gert van Delft – Rini Smits – kees Roozen - Adrie Oerlemans – Peter Elshout
3e rij: johan Smits - Kees Verdiesen - Gerry Kuijs – Johan Verhoeven – Johan Stevens – Frans van Noort
2e rij: Henk Maas - Jan van Bekhoven – Jan van Heeswijk – Jan Kouwenberg (alias ’t Koentje)
1e rij: Frans v Delft – Noud Jehoel – (H) Benny Zeeuwen – Paul v. Hulten.

Meer informatie: Deze foto is niet genomen in ons eigen lokaal maar in de klas van Frie van Gorkum. Wij huisden dat jaar op het toneel van de “Hoge Braken” en later in de winter in de lokaaltjes van de “Oude Congregatie” achter Pieter Klerks en omdat wij geen speelplaats hadden Mochten de kinderen gebruik maken van het speeltuintje, dat er achter lag.

Nieuwe foto. In het plakboek van Meester de Wit zat nog een ander foto van dezelfde klas, namelijk gemaakt in boven genoemd speeltuintje. Met op de achtergrond de gymzaal.

Meester Bert de Wit, Best.

Oproep



Hebt u iets te melden wat betreft bijvoorbeeld een tentoonstelling, of een voorstelling.
Hebt u een foto waarvan u meer zou willen weten. Bent u op zoek naar foto's of afleveringen van "Met Gansen Trou". Hebt u iets aan te bieden wat betrekking heeft op heemkunde, schroom dan niet om contact met ons op te nemen. Het Plekbord is een mooi medium om iets voor elkaar te betekenen. Stuur uw informatie naar:
- Toon Groot, Heusdenseweg 1, 5154EJ Elshout. Tel: 0416-375835 of
- Kees van den Oord, Gravin Helenastraat 15, 5221 CB Bokhoven, tel 073-5130407.
Ook kunt u uw boodschap kwijt via e-mail.
Ons adres is: plekbord@hkkonsenoort.nl

INLEVEREN KOPIJ VOLGEND PLEKBORD VOOR 15 OCTOBER a.s.
Terug naar het plekborden overzicht